Palazzo Tozzoni in Imola: een juweeltje voor geschiedenisliefhebbers

Stel u voor dat u zich midden in de achttiende eeuw bevindt, in een kostbaar palazzo in het hart van Imola. Om u heen openen zich statige vertrekken vol schilderijen en vergulde spiegels. Het flakkerende licht van de kandelaar die u de weg wijst, valt op weelderige salons en tafeltjes van edel hout, bedekt met voorwerpen die van reizen over de hele wereld zijn meegebracht. De boekenkast staat vol boeken en op een schrijftafel ligt een opengeslagen Bolognese krant van het einde van de achttiende eeuw. In de slaapkamer herhaalt een vergulde hemel de tinten van het interieur en op een paspop hangt een zijden jurk met een geplooid lijfje, klaar voor de ontvangst van die avond.

Het goede nieuws is dat u het zich niet alleen hoeft voor te stellen: deze woning bestaat echt en u kunt haar bezoeken. Het gaat om Palazzo Tozzoni, het huismuseum van Imola.

Palazzo Tozzoni in het kort

• Wat het is: het huismuseum van de familie Tozzoni, met de originele inrichting uit de achttiende en negentiende eeuw, sinds 1981 open voor het publiek.
• Waar: Via Giuseppe Garibaldi 18, in het historische centrum van Imola (Bologna).
• Openingstijden: vrijdag van 15.00 tot 19.00 uur; zaterdag en zondag van 10.00 tot 13.00 en van 15.00 tot 19.00 uur.
• Toegang: volle prijs € 5, gereduceerd € 4, gratis voor kinderen tot en met 14 jaar.
• Niet missen: de eretrap, de Salon van de Paus in het barokke appartement, het empire-appartement, de pop van gravin Orsola en de oude keukens.

In deze oude woning is alles precies zo gebleven als de adellijke familie Tozzoni het heeft achtergelaten: een echte foto die een moment uit het leven van de bewoners heeft vastgelegd. Het palazzo heeft een grote historische en culturele waarde en ontving in 2024 alleen al bijna 13.000 bezoekers. Ons advies: neem er de tijd voor, wandel rustig door de kamers en droom met open ogen over het leven van vroeger. U kunt kiezen tussen een bezoek op eigen gelegenheid, met een gratis audiogids, en een rondleiding.

Wat is een huismuseum? Het geschenk van gravin Sofia

Sinds 1981 is het palazzo als huismuseum (casa museo) open voor het publiek. Maar wat betekent dat, en wat is het verschil met een gewoon museum? In een gewone tentoonstellingsruimte staan de voorwerpen in vitrines en thematische zalen; hier heeft het interieur, van de meubels tot de kleinste voorwerpen, de oorspronkelijke opstelling behouden: het bestek op de tafels, de pantoffels onder de schommelstoel, de schilderijen op precies dezelfde plek. Het huis laat de intimiteit van zijn bewoners voelen, zozeer dat u bij het doorlopen van de kamers vijf eeuwen familiegeschiedenis lijkt te doorkruisen: de Tozzoni kwamen eind vijftiende eeuw uit Toscane naar Imola. Het palazzo dat we vandaag zien, kreeg daarentegen vorm tussen 1726 en 1738, door oudere huizen samen te voegen.

Het was de laatste afstammeling, gravin Sofia Serristori Tozzoni, die het in 1978 met de volledige inrichting aan de stad Imola schonk, zodat het een ongeschonden getuigenis van het leven van haar familie zou blijven.

De indrukwekkende entree en de piano nobile

Zodra u binnenkomt, valt de grote eretrap (scalone d’onore) op, gebouwd samen met het palazzo onder leiding van Domenico Trifogli (het ontwerp wordt toegeschreven aan Alfonso Torreggiani) en versierd met elegante stucbeelden van de Vlaamse beeldhouwer Francesco Janssens. Via de trap komt u op de eerste verdieping, de piano nobile (de hoofdverdieping), in de ruime ontvangstzaal waar vroeger de gasten werden onthaald en van waaruit de twee vleugels van het palazzo zich openen.

Het barokke appartement en de Salon van de Paus

Aan de westkant ligt het Appartamento Barocchetto (het laatbarokke appartement), ingericht tussen 1736 en 1738 voor het huwelijk van Giuseppe Ercole Tozzoni met Carlotta Beroaldi. Hier heerst de intieme Barocchetto, de door Frankrijk geïnspireerde Emiliaanse laatbarok, in een reeks kleine vertrekken: de Salotto del Papa (Salon van de Paus), waar volgens de overlevering Benedictus XIV, een familielid van de bruid, verbleef, de Salotto Rosso (Rode Salon) en de Alcova (alkoof). U kunt er verfijnde meubels en sierstukken bewonderen, zoals porselein, zilverwerk en linnengoed.

Het empire-appartement en de pop van gravin Orsola

Aan de andere kant, in het oosten, ligt het Appartamento Impero (empire-appartement), ingericht in 1818 voor het huwelijk van graaf Giorgio Barbato Tozzoni met de edelvrouw Orsola Bandini uit Faenza. Deze ruimte laat de sierlijke rondingen en de rococo-elegantie van het eerste appartement los en volgt de strenge regels van het napoleontische neoclassicisme. Anders dan het eerste appartement vertoont het geen “historische gelaagdheid”, geen opeenstapeling van stijlen dus, maar is het trouw gebleven aan het oorspronkelijke ontwerp. Opvallend zijn de voorname meubels van donker, gepolijst hout, stoelen en banken met bijpassende bekleding, details in brons en marmer, kandelaars en nog veel meer.

Het verhaal van dit paar komt tot leven door een gestalte die u niet snel vergeet: een levensgrote donkerharige dame in blauwe zijde. Het is de pop die gravin Orsola voorstelt, die in 1836 overleed. Haar man, die alleen achterbleef, liet haar uiterst getrouw nabootsen, gekleed in haar eigen kleren en zelfs afgewerkt met haar eigen haar. Vandaag wordt zij bewaard in de archiefkamer van de familie, op de piano nobile.

De schilderijencollectie en de herinneringen aan een wereldreis

Langs de wanden van het hele palazzo loopt de rijke schilderijencollectie van de familie, met werken van de zestiende tot de negentiende eeuw, vooral uit de Bolognese en Romagnaanse school: officiële portretten, altaarstukken en landschappen, van kunstenaars als Lavinia Fontana, die in 1584 het portret van Pier Paolo Tozzoni schilderde, Girolamo Donnini, Bartolomeo Cesi en Antonio Beccadelli. Bijna allemaal werden ze in Bologna opgeleid, dat een eigen uitstapje waard is: lees hier wat u in Bologna in een dag moet zien.

Tot de familiestukken horen ook de foto’s en albums die graaf Francesco Giuseppe Tozzoni meebracht van zijn reis rond de wereld: die duurde drie jaar, van 1882 tot 1885, aan boord van het korvet Vettor Pisani.

Keukens en kelders: het leven van het personeel

Als u afdaalt naar de oude keukens en de kelders, ontdekt u de andere kant van het palazzo, de wereld van het personeel, tot in detail verteld: niet alleen serviesgoed, pannen en aardewerk, maar ook de werktuigen en machines voor de wijnbereiding en de graanverwerking, want de graven Tozzoni waren wijn- en graanproducenten. De wijnen van de streek kunt u vandaag nog proeven in de Enoteca Regionale, in de kelders van de burcht in het dorp Dozza, op een paar kilometer van Imola. U ziet zo de lunches en banketten voor u die van hier naar de zalen van de piano nobile werden gebracht. En als u nu trek hebt gekregen: hier zijn de beste restaurants van Imola, van osteria in het centrum tot verfijnde keuken.

Zo plant u uw bezoek aan Palazzo Tozzoni

Hebt u zin gekregen om de drempel van dit prachtige huismuseum over te stappen en de sfeer van de achttiende eeuw zelf te beleven? Hier vindt u alle praktische informatie, op 16 oktober 2026 gecontroleerd op de officiële website van Imola Musei.

Ligging en bereikbaarheid

Palazzo Tozzoni ligt in het historische centrum van Imola, aan de Via Giuseppe Garibaldi 18; aan de achterkant, aan de tuinzijde, loopt het complex door tot de Viale Rivalta 93.

• Met de trein: vanaf het station van Imola is het ongeveer 15 minuten lopen (iets meer dan een kilometer): volg de Viale Andrea Costa richting centrum en daarna de borden “Musei” (musea).
• Met de auto: snelweg A14, afslag Imola, en dan ongeveer 4 km de borden naar het historische centrum (centro storico) volgen. Op een paar honderd meter liggen de parkeerplaatsen van de Piazza Bianconcini (betaald) en bij de groente- en fruitmarkt (Mercato ortofrutticolo).

Openingstijden

• Vrijdag: van 15.00 tot 19.00 uur.
• Zaterdag en zondag: van 10.00 tot 13.00 en van 15.00 tot 19.00 uur.
• Feestdagen: extra openingen met dezelfde tijden als in het weekend op eerste en tweede paasdag, 25 april, 1 mei, 2 juni, 13 augustus (San Cassiano, beschermheilige van Imola), 15 augustus, 1 november, 8 december, 26 december en 6 januari.
• Gesloten: van maandag tot en met donderdag, op 25 december en op 1 januari.

De kassa sluit een half uur eerder. Groepen van minstens 15 personen kunnen het palazzo op afspraak elke dag bezoeken.

Toegangsprijzen en rondleidingen

• Volle prijs: € 5.
• Gereduceerd: € 4 (van 15 tot 25 jaar, vanaf 65 jaar, studenten, groepen van minstens 15 personen, leden van TCI en FAI, de Italiaanse toeristen- en erfgoedverenigingen, en andere afspraken).
• Gratis: kinderen tot en met 14 jaar, mensen met een beperking en houders van de Card Cultura van de metropolitane stad Bologna; inwoners van Imola op zondagochtend.

Onze tip: wilt u meer van de geschiedenis van de stad ontdekken, dan is er een combiticket voor het museumcircuit Imola Musei: € 8 voor twee musea. De Rocca Sforzesca (de burcht van de Sforza) is op dit moment tijdelijk gesloten, dus de combinatie om te kiezen is Palazzo Tozzoni met het Museo San Domenico.

De audiogids, in het Italiaans en het Engels, is gratis. Rondleidingen zijn er voor groepen; u boekt ze via +39 0542 602609 of door te mailen naar musei@comune.imola.bo.it. Het palazzo is slechts gedeeltelijk toegankelijk: om de obstakels te overwinnen is er een service met speciale hulpmiddelen, die u een week van tevoren moet reserveren. Actuele openingstijden vindt u op de website van het toeristenbureau van Imola (in het Engels), de prijzen op de officiële website van Imola Musei (in het Italiaans).

Overnachten bij Imola: Podere Zampiera Vecchia

Wat dacht u ervan om deze sfeer van vroeger nog wat langer vast te houden en te genieten van een verblijf in onze agriturismo vlak bij Imola? Podere Zampiera Vecchia ligt midden in de natuur, in Cantalupo, op het platteland van Sesto Imolese, op ongeveer een kwartier rijden van het centrum van Imola. Hier ontvangt Chiara u op haar biologische boerderij, waar u zich in de verzorgde, rustige kamers en dankzij de hartelijke gastvrijheid als een vorst zult voelen. ’s Ochtends wacht u een zelfgemaakt ontbijt met producten van de boerderij.

Neem contact met ons op om de beschikbaarheid te controleren via onze contactpagina of via WhatsApp. En kijk voordat u boekt even naar onze aanbiedingen.

Lees ook: de geschiedenis van het circuit van Imola en alle bezienswaardigheden rond Imola.

Fotoverantwoording: de foto’s van Palazzo Tozzoni komen van Wikimedia Commons. Alkoof, Salon van de Paus, pop van gravin Orsola, schilderijengalerij en oude keukens, foto’s van Sailko (CC BY-SA 4.0); eretrap, foto van Terragio67 (CC BY-SA 4.0); binnenplaats, foto van Maurolattuga (CC BY-SA 3.0). De foto’s zijn verkleind.